نویسنده : نیلوفر کاویان
16 آذر 1404
جادهها، فراتر از یک مسیر ساده در دنیای مدرن امروز، جادهها و مسیرهای ارتباطی تنها ابزاری برای جابهجایی نیستند؛ بلکه آنها «شریانهای حیاتی» یک اقتصاد ملی محسوب میشوند.
توسعه شبکه حملونقل، ستون فقرات توسعه پایدار است که میتواند چرخهای تولید، توزیع و مصرف را به حرکت درآورد.
بدون یک شبکه ارتباطی کارآمد، حتی غنیترین منابع طبیعی نیز در انزوای جغرافیایی باقی میمانند و توانایی تبدیل شدن به ثروت ملی را ندارند.
۱. کاهش هزینههای تولید و توزیع (بهرهوری اقتصادی) یکی از مستقیمترین تأثیرات توسعه راهها، کاهش «هزینه لجستیک» است. – کاهش هزینههای حملونقل: زیرساختهای پیشرفته و مسیرهای هموار، باعث کاهش مصرف سوخت، استهلاک وسایل نقلیه و زمان سفر میشوند. این کاهش هزینهها مستقیماً بر قیمت تمامشده کالاهای تولیدی اثر گذاشته و توان رقابتپذیری محصولات داخلی در بازارهای جهانی را افزایش میدهد. – افزایش سرعت چرخش سرمایه: زمانی که زمان انتقال کالا از کارخانه به بازار یا از بندر به مرکز استان کاهش مییابد، سرعت چرخش سرمایه در اقتصاد بالا رفته و فرصتهای اقتصادی از دست نمیروند.
2. ایجاد بازارها و اتصال مناطق محروم به مرکز توسعه راهها باعث شکستن «مرزهای جغرافیایی» میشود. – اتصال مناطق تولیدکننده به مراکز مصرف: راهها اجازه میدهند محصولات کشاورزی، صنعتی و معدنی از مناطق دورافتاده به بازارهای بزرگ برسند. این امر مانع از فساد محصولات کشاورزی و انباشت مواد اولیه در مناطق تولیدی میشود. – کاهش شکاف توسعهای: با ایجاد دسترسی به مناطق محروم، امکان استقرار صنایع در آن مناطق فراهم میشود. این کار باعث توزیع عادلانه ثروت و جلوگیری از تمرکززدایی از کلانشهرها و مهاجرت گسترده روستایی به شهری میگردد.
۳. تحریک بخش خصوصی و ایجاد اشتغال پروژههای توسعه زیرساخت، خود به تنهایی موتور محرک اقتصاد هستند: – اشتغالزایی مستقیم و غیرمستقیم: ساخت و نگهداری راهها در مراحل مختلف (مهندسی، ساخت، تجهیز و بهرهبرداری) هزاران فرصت شغلی ایجاد میکند. همچنین، توسعه مسیرها باعث رونق صنایع جانبی نظیر خدمات رفاهی، هتلداری، تعمیرگاهها و خدمات لجستیکی در طول مسیر میشود.
چهارمین بُعد نقش انرژی در زنجیره تامین و حملونقل است. تولید تنها در کارخانه اتفاق نمیافتد. مواد اولیه باید حمل، کالاها باید توزیع و خدمات باید ارائه شوند. همه این مراحل بهانرژی وابسته هستند. افزایش هزینه انرژی در بخش حملونقل قیمت تمامشده کالاها را بالا میبرد و رقابتپذیری صادرات را کاهش میدهد. بههمین دلیل کشورهایی که شبکه حملونقل کارآمد و انرژی ارزان دارند معمولا در تجارت جهانی موفقترند. انرژی ستون نامرئی زنجیره تامین است و هر اختلالی در آن کل زنجیره را تحت تاثیر قرار میدهد.
